《愛的療治》401-500行

gaudia ne dominae, pleno si corpore sumes,
te capiant, ineas quamlibet ante velim;
quamlibet invenias, in qua tua prima voluptas
desinat: a prima proxima segnis erit.
405 Sustentata Venus gratissima: frigore soles,
sole iuvant umbrae, grata fit unda siti.
Et pudet, et dicam: Venerem quoque iunge figura,
qua minime iungi quamque decere putas.
Nec labor efficere est: rarae sibi vera fatentur,
410 et nihil est, quod se dedecuisse putent.
Tunc etiam iubeo totas aperire fenestras
turpiaque admisso membra notare die.
At simul ad metas venit finita voluptas
lassaque cum tota corpora mente iacent,
415 dum piget, ut malles nullam tetigisse puellam
tacturusque tibi non videare diu,
tunc animo signa, quodcumque in corpore mendumst,
luminaque in vitiis illius usque tene.
Forsitan haec aliquis (nam sunt quoque) parva vocabit,
420 sed, quae non prosunt singula, multa iuvant.
Parva necat morsu spatiosum vipera taurum;
a cane non magno saepe tenetur aper.
Tu tantum numero pugna praeceptaque in unum
contrahe: de multis grandis acervus erit.
425 Sed quoniam totidem mores totidemque figurae,
non sunt iudiciis omnia danda meis.
Quo tua non possunt offendi pectora facto,
forsitan hoc alio iudice crimen erit.
Ille quod obscenas in aperto corpore partes
430 viderat, in cursu qui fuit, haesit amor;
ille quod a Veneris rebus surgente puella
vidit in immundo signa pudenda toro.
Luditis, o si quos potuerunt ista movere:
afflarant tepidae pectora vestra faces.
435 Attrahet ille puer contentos fortius arcus,[1]
saucia maiorem turba petetis opem.
Quid, qui clam latuit reddente obscena puella
et vidit quae mos ipse videre vetat?
Di melius, quam nos moneamus talia quemquam;
440 ut prosint, non sunt expedienda tamen.
Hortor et ut pariter binas habeatis amicas
(fortior est, plures si quis habere potest):
secta bipertito cum mens discurrit utroque,
alterius vires subtrahit alter amor.
445 Grandia per multos tenuantur flumina rivos,
laesaque diducto stipite flamma perit;[2]
non satis una tenet ceratas ancora puppes,
nec satis est liquidis unicus hamus aquis:
qui sibi iam pridem solacia bina paravit,
450 iam pridem summa victor in arce fuit.
At tibi, qui fueris dominae male creditus uni,
nunc saltem novus est inveniendus amor.
Pasiphaes Minos in Procride perdidit ignes;[3]
cessit ab Idaea coniuge victa prior;
455 Amphilochi frater ne Phegida semper amaret,
Callirhoe fecit parte recepta tori;
et Parin Oenone summos tenuisset ad annos,
si non Oebalia paelice laesa foret;
coniugis Odrysio placuisset forma tyranno,
460 sed melior clausae forma sororis erat.
Quid moror exemplis, quorum me turba fatigat?
Successore novo vincitur omnis amor.
Fortius e multis mater desiderat unum
quam quem flens clamat ‘Tu mihi solus eras.’[4]
465 Et, ne forte putes nova me tibi condere iura
(atque utinam inventi gloria nostra foret!),
vidit id Atrides: quid enim non ille videret,[5]
cuius in arbitrio Graecia tota fuit?
Marte suo captam Chryseida victor amabat;
470 at senior stulte flebat ubique pater.
Quid lacrimas, odiose senex? Bene convenit illis;
officio natam laedis inepte tuo.
Quam postquam reddi Calchas ope tutus Achillis
iusserat et patria est illa recepta domo,
475 ‘Est’ ait Atrides ‘illius proxima forma
et, si prima sinat syllaba, nomen idem:
hanc mihi, si sapiat, per se concedat Achilles;
si minus, imperium sentiet ille meum.
Quod si quis vestrum factum hoc accusat, Achivi,
480 est aliquid valida sceptra tenere manu.
Nam si rex ego sum, nec mecum dormiat ulla,
in mea Thersites regna licebit eat.’
Dixit et hanc habuit solacia magna prioris,
et posita est cura cura repulsa nova.
485 Ergo adsume novas auctore Agamemnone flammas,
ut tuus in bivio distineatur amor.
Quaeris ubi invenias? Artes tu perlege nostras:
plena puellarum iam tibi navis erit.
Quod si quid praecepta valent mea, si quid Apollo
490 utile mortales perdocet ore meo,
quamvis infelix media torreberis Aetna,
frigidior glacie fac videare tuae;[6]
et sanum simula nec, si quid forte dolebis,
sentiat, et ride, cum tibi flendus eris.
495 Non ego te iubeo medias abrumpere curas:
non sunt imperii tam fera iussa mei.
Quod non es, simula positosque imitare furores:
sic facies vere, quod meditatus eris.
Saepe ego, ne biberem, volui dormire videri:
500 dum videor, somno lumina victa dedi.

[1] Attrahet=attrahat
[2] laesaque=haesque=cassaque=magnaque=totaque=saevaque=spissaque
[3] Procride=Prognide
[4] quem=quae=cui
[5] id=ut
[6] glacie=dominae=tuae=nive

如果怕全身心與她交合,被她的快樂
俘虜,我建議你先與別人交合;
找誰都可以,只要你跟她能享盡第一波
愉悅,隨後的樂趣會和緩許多。
405 耐久的性愛最愜意:我們因寒冷愛陽光,
因焦渴愛水,因為毒日愛陰涼。
我羞恥,但仍要說:再選擇一個你以為
最不可能、最不光彩的體位。
做到這點並不難:很少有女人對自己
410 說真相,沒什麼她們覺得可恥。
然後,我也吩咐你打開所有的窗戶,
讓天光清楚地標記醜陋的身軀。
可是,一旦最後的高潮已經抵達,
身體和精神都疲憊地枕着床榻,
415 當你已後悔,寧願未曾碰任何女人,
似乎很久都不會再沾染她們——
這時在心裡記下她身體的每處缺陷,
讓目光只在她難看之處流連。
或許有人說這些太瑣屑(的確瑣屑),
420 但單獨沒用的聯合就會有效果。
細短的蝰蛇能咬死體形龐大的公牛,
野豬經常淪陷於小犬之口。
你只要將我的訣竅合到一起使用
就可以,眾小丘也可堆成山峰。
425 但既然存在太多做愛的方式和姿勢,
我就不可能一一給出建議。
某種行為雖不會讓你覺得受冒犯,
另一人或許判定它理當憎厭。
有人就因為看見裸體的礙眼部位,
430 就突然中斷正在進行的性愛;
有人不能容忍在女人行房起身時,
看見床榻上留下的可恥污跡。
若這些都能影響你們,那並非真心,
你們胸中的火焰只是微溫。[1]
435 男孩丘比特應該張滿弓,把你們射穿,
受傷的你們會來求更大的救援。
什麼,竟有人暗中窺視女人的性器,
看見習俗禁止我們看的東西?
諸神啊,我絕不會建議此等齷齪事!
440 雖然它們有效果,但不應嘗試。
我鼓勵你們同時與兩位女友交結 同時擁有兩位情人
(若誰有更多,真是強大的角色!),
當心被切成兩半,在彼此之間搖擺,
這份情的力量就消減那份愛。
445 大河因分出許多水道而失去氣魄,
撤走柴薪,受傷的火焰就熄滅;
一隻錨不足以讓蠟封的船停泊穩當,
清水中釣魚,一條鉤也沒大用場。
誰已經事先為自己備好雙份的慰藉,
450 就已經是站在城堡之巔的勝者。
可是你,不幸託付於單個女友的人,
如今就至少需要新尋一段情。
米諾斯為普羅克里絲不再愛帕西法厄;[2]
克呂泰墨斯特拉的位置被搶奪;[3]
455 阿爾克邁昂不能永遠愛菲勾斯之女,
是因為一半床被卡利洛俄佔據;[4]
俄諾涅應當到死都能與帕里斯相愛,
倘若不曾被情敵海倫傷害;[5]
色雷斯君主本會滿足於妻子的美貌,
460 可是她被囚的妹妹面容更姣好。[6]
何必去細數多到我無法窮舉的例子?
所有的舊愛都會被新愛代替。
懷念眾多兒子中的一位,比起哀嘆
夭亡的獨子,母親可以更勇敢。
465 別有誰以為我在給你制定新法律
(真希望我擁有發現它的榮譽!),
這是阿伽門農的洞見:他什麼看不見,
既然整個希臘都由他掌管?
這位征服者愛親手俘虜的克瑞塞伊絲,
470 可她愚蠢的老父親到處悲泣。[7]
為何痛哭,可憎的老頭?他倆很般配,
女兒被你的親情笨拙地傷害。
當卡爾卡斯已經在阿喀琉斯保護下, [8]
命士兵將她送還父親的家,
475 阿伽門農說:“有位女人的容貌幾乎能
媲美,換掉首音節,名字也相同。
若明理,阿喀琉斯會自動把她奉上;
若不智,他會體驗我的力量。
但如果,希臘人,你們有誰敢指責此事,
480 強大的手揮權杖可不是遊戲。
如果我身為君主,卻沒有女人陪睡,
還不如讓忒爾西忒斯繼承王位!”[9]
他得到此女,雖失去彼女,卻足堪撫慰,
舊愛已經放下,被新愛取代。
485 因此,以阿伽門農為榜樣,追尋新歡,
讓你的愛欲可以向兩面延展。
你問到哪裡找她?讀我的《愛的藝術》,
你的船很快就會載滿了美女。
但如果我的箴言有任何用處,阿波羅 故作冷漠
490 通過我口教授的對凡人有效果,
那麼,即使你在埃特納深處悲慘受焚,
也要裝作對女友冷漠勝寒冰,
擺出無事的假象,即使你心痛,也別叫
她察覺,本該暗地流淚,卻要笑。
495 我並非命你在戀愛的中間突然崩斷,
在我的帝國,法令沒如此野蠻。
裝出你不是的樣子,彷彿拋棄了慾念,
如此,你刻意操練的就會實現。
為了不飲酒,我經常裝作已經入眠——
500 漸漸地,眼睛還真的被睡意接管。

[1] 意為:在意這些細節的人並非真愛對方。
[2] 綜合偽阿波羅多洛斯(Apollodorus)在《神話彙編》(Bibliotheca)中的多處記述,普羅克里絲曾與刻帕羅斯分居,她逃到克里特後,與國王米諾斯親近,米諾斯送給她一條神速犬和一桿永遠能命中目標的投槍。
[3] “克呂泰墨斯特拉”對應的原文是prior,意為“(阿伽門農的)前妻”,“位置被搶奪”對應的原文是Cessit ab Idaea coniuge victa,意為“被來自伊達山的妻子戰勝”,指她被卡珊德拉取代,參考《情詩集》第1部第9首第37行的注釋。
[4] 阿爾克邁昂(Alcmaeon)對應的原文是Amphilochi frater(安菲洛科斯的兄弟),他娶了菲勾斯(Phegeus)的女兒阿爾菲西博婭(Alphesiboea),一說阿爾西諾厄(Arsinoe),後來卻拋棄了她,娶了河神阿刻羅俄斯的女兒卡利洛俄(Calirrhoe)。
[5] 俄諾涅是帕里斯的元配,“情敵海倫”對應的原文是Oebalia paelice(源於俄巴羅斯的情敵),俄巴羅斯(Oebalus)是海倫名義上的祖父(名義父親廷達瑞俄斯之父)。
[6] “色雷斯君主”、“妻子”和“妹妹”分別指特柔斯、普洛克涅和菲洛墨拉。
[7] 關於克瑞塞伊絲和克瑞塞斯(老父親),參考《愛的藝術》第2卷第401行的注釋。
[8] 關於卡爾卡斯,參考《愛的藝術》第2卷第737行的注釋。
[9] 關於忒爾西忒斯,參考《情詩集》第2部第6首第41行的注釋。