奥维德《黑海书简》第4部第1首



Accipe, Pompei, deductum carmen ab illo
debitor est vitae qui tibi, Sexte, suae.
Qui seu non prohibes a me tua nomina poni,
accedet meritis haec quoque summa tuis:
5 siue trahis uultus, equidem peccasse fatebor,
delicti tamen est causa probanda mei.
Non potuit mea mens quin esset grata teneri.
Sit precor officio non gravis ira pio.
O, quotiens ego sum libris mihi visus ab[1] istis
10 inpius, in nullo quod legerere loco!
O, quotiens, alii vellem cum scribere, nomen
rettulit in ceras inscia dextra tuum!
Ipse mihi placuit mendis in talibus error
et uix invita facta litura manu est.
15 ‘Viderit ad summam’ dixi ‘licet ipse queratur!
A! pudet offensam non meruisse prius.’
Da mihi, si quid ea est, hebetantem pectora Lethen,
oblitus potero non tamen esse tui.
Idque sinas, oro, nec fastidita repellas
20 verba nec officio crimen inesse putes,
et levis haec meritis referatur gratia tantis:
si minus, invito te quoque gratus ero.
Numquam pigra fuit nostris tua gratia rebus,
nec mihi munificas arca negavit opes.
25 Nunc quoque nil subitis clementia territa fatis
auxilium vitae fertque[2] feretque meae.
Vnde, rogas forsan, fiducia tanta futuri
sit mihi? Quod fecit, quisque tuetur opus.
Vt Venus artificis labor est et gloria Coi,
30 aequoreo madidas quae premit imbre comas:
arcis ut Actaeae vel eburna vel aerea custos
bellica Phidiaca stat dea facta manu:
vindicat ut Calamis laudem, quos fecit, equorum:
ut similis verae vacca Myronis opus:
35 sic ego sum rerum non ultima, Sexte, tuarum
tutelaeque feror munus opusque tuae.
[1] ab=in
[2] fertque=feretque=refertque=referta

(致庞佩乌斯)[1]
 
庞佩乌斯,请收下这首诗,它的作者
就是承蒙你拯救生命的纳索。
如果你不反对我在此说出你的名字,
你就又添了一条帮我的功绩;
5 如果你皱眉,我就承认自己犯了错,
但我这错误的缘由却不可指责。
我的心无法抑制它对你深挚的感激,
请别对我的忠诚大发脾气。
我曾多少次感觉自己无情无义,
10 这些诗卷里竟无一处提到你!
多少次,当我想给另一位朋友写信,
却不由自主在蜡板上填出你的名!
这样的笔误反而让我由衷地高兴,
我的手几乎不愿去涂抹更正。
15 “让他看看,”我嚷道,“尽管他一定会抱怨!
我真惭愧,没早些惹他不满。”
如果真有让心灵麻木的忘川水,请给我,
但要我忘记你,它还是无可奈何。
我求你允许,别轻蔑地摒弃我的言辞,
20 也别把我的谢意看成过失。
你对我恩重如山,请接受这低调的致意,
即使你不愿,我仍要表达感激。
对我的需要,你的善心从不曾拖延,
你的钱柜总对我慷慨施援。
25 我突然的变故丝毫没动摇你的仁慈,
如今你仍在帮助我,将继续如此。
或许你会问,我为何对将来这样有信心?
每个人都会保护自己的作品。
正如维纳斯是阿佩利斯的心血和光辉——
30 她正拧去浸湿秀发的海水[2]
善战雅典娜的象牙或黄金塑像守护在
卫城外,见证了菲狄亚斯的风采;
卡拉米斯因为他雕刻的骏马而扬名,
米隆则因为奶牛栩栩如生[3]
35 我也是你的重要财产,塞克斯图斯,
人们说,我是你监护的作品和赠礼。


[1] 庞佩乌斯(Sextus Pompeius)是日耳曼尼库斯阵营的重要人物,公元14年担任执政官。
[2] 参考《哀歌集》第二部第528行的注释。阿佩利斯的原文是artificis Coi(科斯岛的艺术家)。
[3] 菲狄亚斯(Phidias)、卡拉米斯(Calamis)和米隆(Myron)都是公元5世纪古希腊著名的雕塑家。